Passend onderwijsaanbod?

Opinie | 11 september 2015 | Anne Jan van den Dool

Als schoolleider word je regelmatig bestookt met goede initiatieven van (vaak) commerciële partijen via je mailbox. Op zich al een ergernis, want wanneer kom je er tussen je drukke bezigheden nu aan toe om zo’n 10 goede initiatieven per dag de aandacht te geven die de aanbieder eigenlijk zoekt. Soms word je echter door een titel of onderwerp meteen getriggerd. Zo ook deze keer…

Ik mocht ongevraagd een mailing ontvangen met als titel “De macht van machomannetjes in de school”. In eerste instantie dacht ik dat deze tekst bedoeld was om mij te verleiden de tekst verder te lezen, want dat is wat er gebeurde. Vol verwachting van plotwendingen, het kon immers toch niet zo zijn dat er zo stigmatiserend over kinderen wordt gesproken, begon ik te lezen. Terwijl ik las, rezen de haren mij hoger en hoger. Een aantal quotes, te beginnen met de openingszinnen: ‘Herken je deze lastige situaties met leerlingen? Als je ze wilt corrigeren staan ze meteen op scherp. Ze zullen nooit toegeven dat ze iets gedaan hebben. Ze praten op een hondsbrutale, denigrerende toon tegen je. Je voelt hun minachting, zeker als je vrouw bent. Ze gebruiken gemakkelijk (verbaal) geweld en accepteren geen leiding. Ze gebruiken het woord respect voortdurend, maar je ziet er weinig van in de praktijk.’naamloos

Hoewel ik na het lezen van deze tekst al ernstig geïrriteerd was, had ik toch nog altijd de behoefte om die eerdergenoemde plotwendingen te treffen. Ik las verder: ‘De macho’s, de korte lontjes, de leerlingen die nauwelijks een grens accepteren. Leerlingen die je steeds uitdagen, de strijd aangaan, die moeilijk een correctie aanvaarden. Ze zijn antischool, ze zijn zowel allochtoon als autochtoon. Straatcultuurgedrag zie je tegenwoordig niet alleen meer in de stad, maar ook steeds meer in dorpen. Ze accepteren geen gezag. Of lachen je uit. Vooral als je ze corrigeert.’

Inmiddels kokend van woede over een dergelijke manier van stigmatiseren, beïnvloeden van mindsets en gebrek aan gefundeerd betoog, reflecteerde ik op wat me nu hier zo boos in maakte. Een aantal redenen van mijn boosheid heb ik in de zin hiervoor geschreven. Maar wat me ten diepste raakte, was de manier waarop kinderen, en jongens zelfs meer specifiek, hier met een aantal populistische woorden, beschrijvingen van gedragingen worden neergezet.

Als vrouwelijke directeur en moeder van twee jongens (9 en 11) heb ik met enige regelmaat mogen observeren dat kinderen doorgaans gedrag laten zien als reflectie van hetgeen ze aangereikt krijgen (of juist niet aangereikt krijgen). Ik heb me daar nog nooit bedreigd bij gevoeld, niet in het SBO, niet in het VMBO, niet in het PO. Niet door jongens en niet door meisjes. Wel voel ik me bedreigd door de vele mailings van dergelijke partijen waar ik niet om gevraagd heb. Ik voel me bedreigd door dergelijke stemmingmakerij. Ik voel me bedreigd als mensen niet meer zelf nadenken en er angst wordt gezaaid. Dat maakt me boos.

Uiteraard herken ik verschillen tussen jongens en meisjes. Verschillen zoals die er tussen mensen zijn. Verschillen die, net als in het ‘echte’ leven, elkaar kunnen aanvullen en versterken, maar soms door anderen moeilijk verstaanbaar worden bevonden. Het kan toch niet zo zijn dat onderwijzend Nederland niet kijkt naar het kind, de jongen, het meisje, achter het gedrag!?

Gelukkig heeft de aanbieder van bovenstaande teksten een ‘oplossing’ voor ‘het probleem’; volg als leerkracht een praktische eendaagse training en “krijg (hernieuwd) vertrouwen om een ontmoeting aan te gaan met deze groep leerlingen. Een ontmoeting die recht doet aan de professional en aan de machomannetjes zelf.”

Ik ben benieuwd of er nog collega’s van me zijn in Nederland die net als ik de tijd hebben kunnen vinden om deze mailing te lezen. Ik ben nog meer benieuwd wie van deze collega’s net als ik de haren uit het hoofd heeft getrokken. Ik ben het meest benieuwd naar die collega van me die net als ik hier stelling tegen wil nemen en opstaat tegen commerciële partijen die stemmingmakerij en angst zaaien als onderwijsaanbod of omscholingsaanbod presenteren.

Discussieer mee